Jacob Campo Weyerman, Den Amsterdamschen Hermes I (1722) no. 1-8

Jacob Campo Weyerman, Den Amsterdamschen Hermes I (1722) no. 1-8. Voorafgegaan door Het papiere voorhangsel
Editie Riet Hoogma en Mandy Ruthenkolk
Duivelshoekreeks 6
ISBN 90-75179-08-1
Prijs: € 18,15 (excl. verzendkosten)

Lezers? Die zijn veeleisender dan minnaars! De zorg die een schrijver heeft om zijn lezers tevreden te stellen is veel groter dan de problemen die een vrouw heeft met een leger minnaars.

Met deze stelling opent Jacob Campo Weyerman (1677-1747) op 30 september 1721 zijn Amsterdamschen Hermes, een van de vroegste Nederlandse weekbladen. In dit satirische tijdschrift poogt Weyerman week na week de niet aflatende nieuwsgierigheid van zijn tijdgenoten-lezers te bevredigen.

Hij slaagde daarin wonderwel. Deze auteur uit de vroege Verlichting had een trouwe lezerskring, waarschijnlijk voor een groot deel bestaand uit leden van de intelligentsia die gewoon waren in koffiehuizen en bodega’s het nieuws, en de nieuwtjes op cultureel en literair gebied door te nemen. En de belangrijkste vraag was misschien wel: wat zijn de schandaaltjes van de dag? Op al deze gebieden konden zij bij Weyerman stof te over vinden.

De lezers wisten Weyermans flonkerende stijl en beelden, zijn satirische behandeling van het contemporaine leven op waarde te schatten. Met één uitzondering misschien: Hermanus van den Burg, schrijver van het concurrerende tijdschrift de Amsterdamsche Argus. Op diens nieuwsbehandeling richt Weyerman in de eerste nummers nogal eens zijn pijlen… Amsterdam, Nederland leest mee en geniet van de ruzie tussen de twee journalisten.

Ook nu nog is het mogelijk te genieten van het creatieve taalgebruik van een schrijver die in belangrijke mate debet is aan het ontstaan van het moderne Nederlands.

Den Amsterdamschen Hermes verscheen in wekelijkse afleveringen van acht pagina’s van september 1721 tot september 1723. De eerste acht afleveringen vindt u in deze editie, voorzien van commentaar, met inleiding en index. Ook het Papiere voorhangsel is afgedrukt: Weyermans voorrede bij de gebundelde eerste jaargang van het blad, en zijn eerste voorrede als weekbladauteur.